De eindexamenseizoen gaan van start. Voor veel ouders betekent dat automatisch: overhoren. Begrippen opzeggen, jaartallen checken, formules langsgaan. Een soort ritueel dat bijna vanzelfsprekend voelt. Want zo hebben wij het zelf toch ook gedaan?
Toch begon ik me af te vragen: helpt dit eigenlijk wel echt?
Ik las onlangs een artikel waarin een leerexpert iets zei dat me raakte: overhoren is niet alleen een controle, maar juist een krachtige manier van leren — mits je het goed doet. En daar zit precies de crux. Want wat wij vaak doen, is vooral toetsen of een kind de stof “kent”. Maar kennen is niet hetzelfde als begrijpen. Laat staan toepassen. En eerlijk? Dat zie ik ook om me heen. Leerlingen die alles netjes kunnen opdreunen, maar vastlopen zodra een vraag net anders gesteld wordt. Frustrerend voor hen — en minstens zo verwarrend voor ouders. “Je kende het toch allemaal?”
Blijkbaar is dat dus niet genoeg.
Wat mij vooral aan het denken zette, is dat leren eigenlijk uit drie lagen bestaat: kennis, begrip en toepassing. En dat veel leerlingen (en ouders) blijven hangen in die eerste laag. Terwijl juist die laatste stap — het kunnen gebruiken van kennis — bepaalt of je een toets goed maakt.
Sindsdien kijk ik anders naar overhoren. Niet meer als een lijstje dat afgevinkt moet worden, maar als een gesprek. Kun je het uitleggen in je eigen woorden? Kun je een voorbeeld bedenken? Snap je waarom iets zo werkt?
Dat vraagt ook iets van mij als ouder. Want eerlijk is eerlijk: ik heb niet altijd de kennis of de didactische skills om dat goed te begeleiden. En misschien hoeft dat ook niet. Diezelfde expert benoemde iets belangrijks: je bent ouder, geen leercoach.
En dat vond ik eigenlijk een opluchting.
Want waar wij wél veel in kunnen betekenen, is overzicht, rust en vertrouwen bieden. Helpen plannen. Samen de stof opdelen. Even meedenken wanneer het vastloopt. Of gewoon in dezelfde ruimte werken, zodat je kind nét wat makkelijker gefocust blijft.
Misschien zit onze rol dus minder in het overhoren zelf, en meer in alles eromheen.
En misschien is dat wel precies wat ze nodig hebben in deze spannende periode.
Succes!
Heb je na het lezen van deze blog vragen over jouw aanpak thuis? Vragen over opvoeden en opgroeien; Neem dan gerust contact op, en/of plan een gratis adviesgesprek in via www.bureaugoal.nl